مجله دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد

مجله دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد

مقایسه اثربخشی دو درمان شناختی رفتاری کلاسیک (CBT) و کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی (MBSR) بر رفتارهای خودمراقبتی بیماران مبتلابه دیابت نوع 2 شهر شیراز

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 گروه روانشناسی، واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی،یاسوج، ایران
2 گروه روانشناسی، واحد ارسنجان ، دانشگاه آزاد اسلامی ،ارسنجان، ایران
3 گروه روانشناسی بالینی ، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی ، بوشهر ، ایران
4 گروه روانشناسی، دانشکده زند، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
5 گروه روانشناسی بالینی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز ، ایران
6 گروه روانشناسی ، واحد نائین، دانشگاه آزاد اسلامی، نایین ایران
7 گروه مددکاری اجتماعی، دانشگاه علمی کاربردی هلال احمر ، شیراز ، ایران
چکیده
زمینه: تحقیقات زیادی درباره اثر بخشی درمان شناختی رفتاری و کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی بر رفتار خود مراقبتی صورت گرفته است. اما درباره مقایسه اثربخشی دو درمان شناختی رفتاری کلاسیک (CBT) و کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی (MBSR) بر رفتارهای خودمراقبتی بیماران مبتلابه دیابت نوع 2 تحقیقات زیادی صورت نگرفته است. هدف: مقایسه اثربخشی دو درمان شناختی رفتاری کلاسیک و درمان کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی بر رفتار خود مراقبتی بیماران مبتلابه دیابت نوع دو شهر شیراز بود. ابزار پژوهش حاضر پرسشنامه رفتارهای خودمراقبتی تابرت، هامپسون و گلاسکو (2000)، بود. جلسات درمانی درمان کاهش استرس مبتنی بر ذهن اگاهی(موس و همکاران، 2015) و درمان شناختی رفتاری(مولودی و فتاحی، 1390؛ به نقل از صمدزاده و همکاران، 1397)، 8 جلسه و به صورت گروهی و هر هفته یک جلسه 2 ساعته بود. جهت تجزیه و تحلیل دادهها از تحلیل کواریانس چندمتغیره استفاده شد. یافتهها: تفاوت میانگین نمره رفتارهای خودمراقبتی آزمودنی‌ها در گروه کنترل با میانگین نمره گروه CBT معنی‌دار است (001/0>P)؛ می‌توان گفت CBT تأثیر معنی‌داری بر رفتارهای خودمراقبتی نمونه مورد پژوهش داشته است؛ همچنین بین دو گروه CBT و MBSR نیز تفاوت معنی‌داری مشاهده می‌شود (05/0>P)؛ به‌عبارت‌دیگر می‌توان گفت CBT به صورت معناداری بیشتر از MBSR توانسته است بر رفتارهای خودمراقبتی آزمودنی‌ها تأثیر داشته باشد. نتیجه گیری: این پژوهش ضرورت بکارگیری درمان های روان شناختی را در کنار درمان های متداول دارویی برای بیماران را نشان می دهد
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Comparison of the Effectiveness of Two Classic Cognitive-Behavioral Therapies (CBT) and Reduction of Mindfulness-Based Stress (MBSR) on Self-Care Behaviors of Patients with Type 2 Diabetes in Shiraz

نویسندگان English

Zahra Mirzaei 1
Nabi Fatahi 2
Maryam Latifi 3
Zahra Chaleshgar 4
Nikoo Omid Bakhtiari 5
Fatemeh Homaei 6
Nasrin Ghobadi Moghadam 7
1 Department of Psychology, Yasuj Branch, Islamic Azad University, Yasuj, Iran
2 Department of Psychology, Arsanjan Branch, Islamic Azad University, Arsanjan, Iran
3 Department of Clinical Psychology, Bushehr Branch, Islamic Azad University, Bushehr, Iran
4 Department of Psychology, Zand Faculty, Shiraz University, Shiraz, Iran
5 Department of Clinical Psychology, Shiraz Branch, Islamic Azad University, Shiraz, Iran
6 Department of Psychology, Nain Branch, Islamic Azad University, Nain Iran
7 Department of Social Work, Red Crescent University of Applied Sciences, Shiraz, Iran
چکیده English

Background: Numerous studies have examined the effectiveness of cognitive-behavioral therapy and mindfulness-based stress reduction on Self-Care Behaviors . But there is research gaps between comparing the effectiveness of two classic cognitive-behavioral therapies (CBT) and reducing mindfulness-based stress (MBSR) on Self-Care Behaviors in patients with type 2 diabetes. Thirty-six diabetic patients were selected by simple random sampling and randomly assigned to three 12-person groups (two experimental groups and one contrast group). Research tools Cohen's Self-Care Behaviors Questionnaire (2000), Mindfulness-Based Stress Reduction Therapy (Mouse et al., 2015) and Cognitive Behavioral Therapy (Moloudi and Fattahi, 2011; Samadzadeh and Hamkaran, 2018). Data analysis was performed using multivariate analysis of covariance. Results: The two cognitive-behavioral therapies of classical behavior and mindfulness-based stress reduction therapy have had a significant effect on Self-Care Behaviors in the sample (P <0.001). Mindfulness-Based Stress Reduction Therapy has been more effective than classical cognitive-behavioral therapy in examining students' perceived stress (P <0.001); Anxiety has been studied in the sample (P <0.001). There was no significant difference between the two treatments in terms of the effect on Self-Care Behaviors (P <0.001). Conclusion: Patients who participated in cognitive-behavioral therapy sessions and mindfulness-based stress reduction therapy experienced perceptual stress and experienced less anxiety sensitivity.

کلیدواژه‌ها English

Classical Cognitive Behavioral Therapy
Mindfulness-Based Stress Reduction
Self-Care Behaviors
Patients with Type 2 Diabetes