اثربخشی درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی بر خودتنظیمی هیجانی و شفقت به خود نوجوانان دختر با رفتارهای خودآسیب‌رسان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تخصصی گروه روانشناسی، دانشکده اقتصاد و مدیریت، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران.

2 دانشیار گروه روان‌شناسی، دانشکده اقتصاد و مدیریت، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران.

3 استادیار گروه روانشناسی، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

10.22038/mjms.2025.87380.4981

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی بر خودتنظیمی هیجانی و شفقت به خود نوجوانان دختر با رفتارهای خودآسیب‌رسان انجام شد. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی، از نوع ‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه گواه و دوره پیگیری دوماهه بود. جامعه آماری پژوهش حاضر را نوجوانان دختر دارای رفتارهای خودآسیب‌رسان مراجعه کننده به مراکز مشاوره آموزش و پرورش شهر اصفهان در سال تحصیلی 1403-1402 تشکیل دادند. در این پژوهش تعداد 36 نوجوان دختر خودآسیب‌رسان با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و با شیوه تصادفی در گروه‌های آزمایش و گواه جایدهی شدند (18 نوجوان در گروه آزمایش و 18 نوجوان در گروه گواه). نوجوانان حاضر در گروه آزمایش درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی را طی هشت هفته در هشت جلسه 90 دقیقه‌ای دریافت نمودند. در این پژوهش از پرسشنامه رفتارهای خودآسیب‌رسان (SHBQ)، پرسشنامه خودتنظیمی هیجانی و پرسشنامه شفقت به خود استفاده شد. داده‌های با تحلیل واریانس آمیخته با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS23 تجزیه و تحلیل شد. نتایج نشان داد که درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی بر خودتنظیمی هیجانی و شفقت به خود نوجوانان دختر با رفتارهای خودآسیب‌رسان تأثیر معنادار دارد. بر اساس یافته‌های پژوهش می‌توان چنین نتیجه گرفت که درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی با بکارگیری تمرین ذهنیت‌سازی از طریق تقویت صمیمیت، اعتماد، همدلی و درک در گروه و خانواده، تمرین درک افکار و احساس‌های خود و دیگران، شناخت و مقابله با نشانه‌های اضطراب و افسردگی می‌تواند به عنوان یک روش کارآمد جهت بهبود خودتنظیمی هیجانی و شفقت به خود نوجوانان دختر با رفتارهای خودآسیب‌رسان مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The Effectiveness of Mentalization-Based Therapy on Emotional Self-Regulation and Self-Compassion in Adolescent Girls with Self-Harming Behaviors

نویسندگان [English]

  • nikoo omidbakhtiar 1
  • ghasem naziri 2
  • azam davoodi 3
  • banafsheh omidvar 3
1 PhD student, Department of Psychology, Faculty of Economics and Management, Shiraz Branch, Islamic Azad University, Shiraz, Iran.
2 Associate Professor, Department of Psychology, Faculty of Economics and Management, Shiraz Branch, Islamic Azad University, Shiraz, Iran.
3 Assistant Professor, Department of Psychology, Faculty of Economics and Management, Shiraz University, Shiraz, Iran.
چکیده [English]

The present study was conducted to investigate the effectiveness of mentalization-based therapy on emotional self-regulation and self-compassion in adolescent girls with self-harming behaviors. The current study was a experimental application with a pre-test-post-test design with a control group and a two-month follow-up period. The statistical population of the present study consisted of adolescent girls with self-harming behaviors who referred to education counseling centers in Isfahan in the academic year 2023-2024. In this research, 36 adolescent girls with self-harming behaviors were selected by purposeful sampling and randomly assigned to experimental and control groups (18 adolescent in the experimental group and 18 adolescent in the control group). The adolescent in the experimental group received the mentalization-based therapy during eight weeks in eight 90-minute sessions. Self-Harm Behaviors Questionnaire (SHBQ), Emotional Self-Regulation Questionnaire (ESRQ) and Self-Compassion Questionnaire (SCQ) were used in the present study. The data were analyzed through mixed ANOVA via SPSS23 software. The results showed that mentalization-based therapy has significant effect on the emotional self-regulation (p<0.0001) and self-compassion (p<0.0001) in adolescent girls with self-harming behaviors. Based on the findings of the research, it can be concluded that the treatment based on mentalization can be used as an efficient method to increace emotional self-regulation and self-compassion in adolescent girls with self-harming behaviors by applying mentalization exercises through strengthening intimacy, trust, empathy and understanding in the group and family, practicing understanding the thoughts and feelings of oneself and others, recognizing and dealing with the symptoms of anxiety and depression.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Adolescent Girls
  • Emotional Self-Regulation
  • Self-Compassion
  • Mentalization-Based Therapy
  • Self-Harming Behaviors