اثربخشی درمان هیجان‌مدار بر نشخوار فکری و احساس حقارت دختران نوجوان با سابقه رفتارهای خودآسیب‌رسان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه روان‌شناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران.

2 استاد تمام گروه روانشناسی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران.

3 استادیار گروه روان‌شناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاداسلامی، شهرکرد، ایران.

10.22038/mjms.2025.90562.5092

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی درمان هیجان‌مدار بر نشخوار فکری و احساس حقارت دختران نوجوان با سابقه رفتارهای خودآسیب‌رسان انجام شد. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی، از نوع ‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه گواه و دوره پیگیری دوماهه بود. جامعه آماری پژوهش حاضر را نوجوانان دختر دارای رفتارهای خودآسیب‌رسان مراجعه کننده به مراکز مشاوره آموزش و پرورش شهر اصفهان در سال تحصیلی 1404-1403 تشکیل دادند. در این پژوهش تعداد 36 نوجوان دختر خودآسیب‌رسان با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و با شیوه تصادفی در گروه‌های آزمایش و گواه جایدهی شدند (19 نوجوان در گروه آزمایش و 17 نوجوان در گروه گواه). نوجوانان حاضر در گروه آزمایش درمان هیجان‌مدار را طی ده هفته در ده جلسه 90 دقیقه‌ای دریافت نمودند. در این پژوهش از پرسشنامه رفتارهای خودآسیب‌رسان (SHBQ)، نشخوار فکری (RQ) و احساس حقارت (IFQ) استفاده شد. داده‌های با تحلیل واریانس آمیخته با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS23 تجزیه و تحلیل شد. نتایج نشان داد که درمان هیجان‌مدار بر نشخوار فکری (0001/0>P) و احساس حقارت (0001/0>P) نوجوانان دختر با رفتارهای خودآسیب‌رسان تأثیر معنادار دارد. بر اساس یافته‌های پژوهش درمان هیجان‌مدار با استفاده از مفهوم‌سازی آگاهی هیجانی و معرفی روش‌های دستیابی به آن، ایجاد تغییر هیجانی و ایجاد هیجان خودتسکینی مقابله‌ای قادر است به عنوان یک روش کارآمد جهت کاهش نشخوار فکری و احساس حقارت دختران نوجوان با سابقه رفتارهای خودآسیب‌رسان مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The Effectiveness of Emotion Focused Therapy on Rumination and Inferiority Feeling in Adolescent Girls with Self-Harming Behaviors

نویسندگان [English]

  • fatemeh nazem akroaya 1
  • tayyebeh sharifi 2
  • mohammad ghasemi pirbaloti 3
1 PhD student, Department of Psychology, Faculty of Psychology and Educational Sciences, Islamic Azad University, Shahrekord, Iran.
2 Full Professor, Department of Psychology, Shahrekord Branch, Islamic Azad University, Shahrekord, Iran.
3 Assistant Professor, Department of Psychology, Faculty of Psychology and Educational Sciences, Shahrekord Branch, Islamic Azad University, Shahrekord, Iran.
چکیده [English]

The present study was conducted to investigate the effectiveness of emotion focused therapy on rumination and inferiority feeling in adolescent girls with self-harming behaviors. The current study was a experimental application with a pre-test-post-test design with a control group and a two-month follow-up period. The statistical population of the present study consisted of adolescent girls with self-harming behaviors who referred to education counseling centers in Isfahan in the academic year 2024-2025. In this research, 36 adolescent girls with self-harming behaviors were selected by purposeful sampling and randomly assigned to experimental and control groups (19 adolescent in the experimental group and 17 adolescent in the control group). The adolescent in the experimental group received the emotion focused therapy during ten weeks in ten 90-minute sessions. Self-Harm Behaviors Questionnaire (SHBQ), Rumination Questionnaire (RQ) and Inferiority Feeling Questionnaire (IFQ) were used in the present study. The data were analyzed through mixed ANOVA via SPSS23 software. The results showed that emotion focused therapy has significant effect on the rumination (p<0.0001) and inferiority feeling (p<0.0001) in adolescent girls with self-harming behaviors. Based on the findings of the research, it can be concluded that the dialectical behavior therapy can be used as an efficient method to reduce self-harming behaviors and emotional distress in adolescent girls with self-harming behaviors by applying through applying the Conceptualizing emotional awareness and introducing the methods of achieving it, creating emotional change and creating confrontational self-soothing excitement.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Adolescent Girls
  • Emotion Focused Therapy
  • Inferiority Feeling
  • Self-Harming Behaviors
  • Rumination