مقایسه اثربخشی طرحواره درمانی هیجانی و درمان هفت مرحله‌ای فورتین بری و موری بر اختلال خواب و رضایت زناشویی در زنان مبتلا به افسردگی پس از زایمان

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روانشناسی عمومی، گروه روانشناسی، واحد زاهدان، دانشگاه آزاد اسلامی. زاهدان، ایران

2 استادیار گروه روانشناسی، واحد زاهدان، دانشگاه آزاد اسلامی. زاهدان، ایران(نویسنده مسئول)

3 استادیار گروه روانشناسی، واحد زاهدان، دانشگاه آزاد اسلامی. زاهدان، ایران

10.22038/mjms.2026.27995

چکیده

مقدمه: اختلال خواب و کاهش رضایت زناشویی از مشکلات مهم و رایج در زنان مبتلا به افسردگی پس از زایمان است که می‌تواند سلامت روان و کیفیت زندگی آنها را به طور چشمگیری کاهش دهد. پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی دو روش مداخلۀ روان‌شناختی شامل طرحواره درمانی هیجانی و درمان هفت مرحله‌ای فورتین بری و موری بر اختلال خواب و رضایت زناشویی انجام شده است.
روش کار: این مطالعه از نوع کارآزمایی بالینی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری بود. جامعه پژوهش شامل زنان مبتلا به افسردگی پس از زایمان بود که با روش نمونه‌گیری تصادفی ساده، ۶۰ نفر از آنان انتخاب و به دو گروه درمان طرحواره هیجانی و درمان هفت مرحله‌ای تقسیم شدند. مداخلات درمانی در طول چند جلسه برگزار و داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌های استاندارد مرتبط از جمله پرسشنامه اختلال خواب پیتسبرگ و مقیاس رضایت زناشویی جمع‌آوری گردید. تحلیل داده‌ها با روش آماری آنالیز واریانس اندازه‌های مکرر انجام شد.
نتایج: نتایج نشان داد که هر دو روش درمانی باعث بهبود معنی‌دار کیفیت خواب و افزایش رضایت زناشویی در زنان مبتلا به افسردگی پس از زایمان شدند (p < 0.01). با این حال، طرحواره درمانی هیجانی در بهبود رضایت زناشویی اثر پایدارتری نسبت به درمان هفت مرحله‌ای داشت؛ همچنین در پیگیری، تفاوت معناداری بین دو گروه در زمینه کیفیت خواب یافت نشد.
نتیجه‌گیری: پژوهش حاضر تأکید می‌کند که هر دو روش درمانی طرحواره درمانی هیجانی و درمان هفت مرحله‌ای فورتین بری و موری می‌توانند به طور مؤثری اختلال خواب و رضایت زناشویی را در زنان مبتلا به افسردگی پس از زایمان بهبود دهند، اما ترکیب و استفاده متناسب از آن‌ها می‌تواند اثربخشی بالاتری به دنبال داشته باشد. توصیه می‌شود مداخلات روان‌شناختی تلفیقی و حمایت‌های خانواده‌محور در مراقبت‌های پس از زایمان گنجانده شود

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Effectiveness Comparison of Emotion-Focused Schema Therapy and Fortinberry & Murry’s Seven-Step Therapy on Sleep Disorder and Marital Satisfaction in Women with Postpartum Depression

نویسندگان [English]

  • Mahdiyeh Mohammadi Giski 1
  • Sophia Khaneghahi 2
  • Mohammadali Fardin 3
1 Department of Psychology, ZAH.C., Islamic Azad University, Zahedan, Iran.
2 Department of Psychology, ZAH.C., Islamic Azad University, Zahedan, Iran)
3 Department of Psychology, ZAH.C., Islamic Azad University, Zahedan, Iran.
چکیده [English]

Objective: Sleep disturbances and reduced marital satisfaction are significant and common challenges among women suffering from postpartum depression, profoundly affecting their mental health and quality of life. This study aimed to compare the effectiveness of two psychological interventions—emotion-focused schema therapy and Fortinberry & Murry’s seven-step therapy—on sleep disorders and marital satisfaction in this population.
Method: This was a randomized clinical trial with pre-test, post-test, and follow-up design. The study population included women diagnosed with postpartum depression; 60 participants were randomly assigned into two groups receiving either emotion-focused schema therapy or seven-step therapy. Interventions were delivered over a series of structured sessions. Data were collected using standardized questionnaires including the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) and a marital satisfaction scale. Data analysis employed repeated measures ANOVA.
Results: Findings showed that both therapies significantly improved sleep quality and increased marital satisfaction in women with postpartum depression (p < 0.01). However, emotion-focused schema therapy demonstrated more enduring effects on marital satisfaction compared to the seven-step therapy, while no significant differences between groups were observed in sleep quality at follow-up.
Conclusion: The present study highlights that both emotion-focused schema therapy and Fortinberry & Murry’s seven-step therapy effectively alleviate sleep disturbances and improve marital satisfaction in postpartum depressed women. Combining these approaches and tailoring interventions may optimize therapeutic outcomes. Integrative psychological interventions alongside family-centered support are recommended in postpartum care protocols.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Sleep disorder
  • Marital satisfaction
  • Postpartum depression
  • Emotion-focused schema therapy
  • Fortinberry & Murry’s seven-step therapy
مجله دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 01 تیر 1405

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار