روند گرایش به موضوع طب مکمل و جایگزین در پایان نامه‎های ‎دانشگاه علوم پزشکی مشهد(1380-1395)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه طب چینی، دانشکده طب ایرانی و مکمل، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران

2 کارشناس ارشد علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشکده علوم پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد

3 دانشجوی پزشکی دانشکده پزشکی مشهد، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران

4 طب ایرانی، دانشکده طب ایرانی و مکمل، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران

چکیده

مقدمه
گرایش به تحقیق در زمینه طب سنتی /مکمل/جایگزین، حاصل تمایل متخصصین سلامت به خلق شواهد علمی‎‎در این زمینه و تبدیل تجربیات، به شواهد حاصل از آزمایش‎ها و تحقیقات علمی‎‎است. پایان نامه‎های ‎ثبت و دفاع شده می‎‎تواند روند علاقمندی دانشجویان و اساتید حوزه‎های ‎مختلف تخصصی را به حیطه طب مکمل نشان دهند. لذا این تحقیق با هدف ارزیابی روند گرایش موضوعی پایان نامه‎ها با موضوع طب سنتی /مکمل/جایگزین (به عنوان نمادی از جهت گیری کلی تحقیقات) انجام گرفت.
روش کار
این مطالعه از نوع توصیفی  مقطعی می‎‎باشد که بامراجعه به نرم افزار جامع کتابخانه و بخش پایان نامه‎های ‎کتابخانه از مجموع کل 7858 عنوان پایان نامه دانشگاه علوم پزشکی مشهد  418 عنوان آن مربوط به طب سنتی/مکمل/ جایگزین بود که استخراج و مورد بررسی قرار گرفت یعنی به ازای هر 19 عنوان پایان نامه یک عنوان پایان نامه مربوط به طب سنتی /مکمل/ جایگزین بود و این پایان نامه‎ها مورد مطالعه قرار گرفتند. نتایج
در این بررسی رشد پایان نامه‎ها با موضوع طب سنتی کاملا مشهود است به این صورت که تعداد کل پایان نامه‎ها در سال 1380 با 458 عنوان با رشد53/23% به 599 عنوان در سال 1395 رسیده است که در این مقایسه رشد تعداد پایان نامه‎های ‎طب سنتی/ مکمل/ جایگزین از 24 عنوان در سال 1380 به 43 عنوان در سال 1395 رسیده یعنی با رشد 16/79% بین سال اول و آخر بررسی مواجه بوده است.
نتیجه­گیری
باوجود رشد خوب  پایان نامه‎ها در زمینه طب سنتی /مکمل/ جایگزین طی سال‎های اخیر ولی هنوز در مقایسه با تعداد کل پایان نامه‎ها جایگاه مطلوبی ندارد. با ارائه سیاست‎های تشویقی و اطلاع رسانی می‎‎توان گرایش به این زمینه موضوعی را در میان پایان نامه‎های ‎دانشگاه علوم پزشکی ارتقاء داد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Subject Trends in Complementary and Alternative Medicine in Mashhad University of Medical Sciences Theses

نویسندگان [English]

  • Hamidreza Bahrami Taqanaki 1
  • Mohsen Shirazi Mehrabad 2
  • Mohammad Reza Abbasi Gravand 3
  • Mohammadreza Noras 4
1 Department of Chinese Medicine, Faculty of Persian Medicine and complementary, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran
2 Master of Science in Information Science and Knowledge, School of Paramedical Sciences, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran
3 Master of Science in Information Science and Knowledge, School of Paramedical Sciences, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran
4 Department of Iranian Medicine, Faculty of Persian Medicine and complementary, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran
چکیده [English]

Abstract
Introduction: The lack of evidence-based information and guidance hasprevented the development and authorization of traditional/ complementary/ alternative medicine methods and has not extend the development of its systems. The tendency to research in the field of traditional/ complementary / alternative medicine is the result of the desire of health professionals to create scientific evidence in this field and to transform the experiences into evidence from scientific experiments and research. On the other hand, there is a need for the community and the interest of researchers in this matter. The theses are registered and defended from valuable scientific documents in the university that can complement the course of the interest of students and professors of various specialized fields to the field of applied medicine.
Materials and Methods: From The total of 7858 titles of the library theses of Mashhad University of Medical Sciences, 418 titles were related to traditional medicine/ complementary/ alternative medicine. That is, for each 19 theses titles one title was about traditional medicine/ complementary/ alternative medicine.
Results: In this study, the growth of theses on the subject of traditional medicine is quite evident, as the total number of theses in 1380 with 458 titles increased by  23.53% to 599 titles in 1395. In this comparison, the growth rate of the number of traditional / complementary / alternative theses has risen from 24 titles to 43 in the year 1395, ie, with the increase of 16.69% between the first and the last year.
Conclusion: Despite the good growth of theses in the field of traditional medicine/ complementary/ alternative medicine in recent years, it is still not favorable in comparison with the total number of dissertations. With the help of advocacy and information policies, the trend towards this subject can be promoted among theses of the University of Medical Sciences.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Academic Dissertations as Topic
  • Complementary therapies
  • Medicine -Traditional
1. World Health Organization. Traditional, complementary and alternative medicines and therapies. Washington DC, WHO Regional Office for the Americas. New York: Pan American Health Organization (Working group OPS/OMS); 1999.
2. Moradi LM, Gousheh GS, Amini M. Traditional and complementary/alternative medicine (TCAM) in medical theses (1991-2006). Payesh 2008; 7:337-44.
3. Qi Z, Kelley E. The WHO traditional medicine strategy 2014-2023: a perspective. Science 2014; 346:S5-6.
4. Farrokhi F. Investigating the causes of tendency to traditional medicine in Tehran. [Master Thesis]. Shiraz: Faculty of Economic Sciences, Shiraz University; 2013.
5. Gaffari F, Naseri M, Khodadoost M. Traditional Iranian medicine and the need for its revival and development. Teb Va Tazkieh 2010; 19:63-71.
6. Mahmoudian A, Golshiri P, Rezaei G, Akbari M. Patients' satisfaction form Iranian traditional medicine. J Isfahan Med Sch 2012; 30:208.
7. Naghibi Harat Z, Jalali N, Zarafshan M, Ebadiani M, Karbakhsh M. A glance on Iranian traditional medicine and determining the medical students perspective. Iran J Med Ethics Hist Med 2008; 1:45-54.
8. Mosleh G, Askari SF, Faridi P. Comparison of drug combination rules in traditional Iranian and chinese medicine. J Islamic Iran Traditional Med 2017; 8:201-8.
9. Moeini R, Gorji N, Ghods R, Mozaffarpur SA. Quantitative and qualitative assessment of persian medicine articles indexed in pubmed by the end of 2015. JBUMS 2017; 19:21-6.
10. Gorji H, Rahmanpour S, Mohaghegh N, Hosseini F. Subject trend of thesis in management & information Sciences School 2001-2007. J Health Administrat 2008; 11:23-32.
11. Doulani A, Hariri N, Hassanzadeh Afsanjani HM, Esmaeili H. Assessing of Urmia university of medical sciences post graduate dissertations. Health Inform Manag 2014; 11:158-68.
12. Naftchi P, Pourfarzi F, Danesh FS. The place of research related to the health system in the dissertations of medical students. The first national congress on development of health systems research (HSR). Shahrekord: Shahrekord University of Medical Sciences; 2009. P. 100.