اثربخشی درمان فراتشخیصی یکپارچه بر علائم اختلال استرس پس از سانحه و انعطاف‌پذیری کنشی در دختران قربانی خشونت خانگی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه روان‌شناسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران

2 استادیار،گروه روان‌شناسی،واحد بوشهر،دانشگاه آزاداسلامی،بوشهر،ایران(نویسنده مسئول

3 استادیار،گروه روان‌شناسی،واحد بوشهر،دانشگاه آزاد اسلامی،بوشهر،ایران. استادیار،گروه روان‌شناسی و آموزش کودکان با نیازهای خاص، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

4 استادیار،گروه روان‌شناسی،واحد بوشهر،دانشگاه آزاد اسلامی،بوشهر،ایران. استادیار، دانشگاه پیام‌نور، بوشهر، ایران

10.22038/mjms.2022.20214

چکیده

مقدمه و هدف: بروز خشونت خانگی سبب ایجاد استرس و همچنین اختلال استرس پس از سانحه در افراد قربانی خشونت می‌شود. بر این اساس هدف این پژوهش تعیین اثربخشی درمان فراتشخیصی یکپارچه بر علائم اختلال استرس پس از سانحه و انعطاف‌پذیری کنشی در دختران قربانی خشونت خانگی بود.
روش کار: پژوهش حاضر از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه گواه و دوره پیگیری دو ماهه بود. جامعه آماری شامل دختران قربانی خشونت خانگی شهر اصفهان در فصل پاییز سال تحصیلی 99-1398 بود. از بین جامعه آماری تعداد 30 نفر با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی در گروه‌های آزمایش گواه قرار گرفتند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه خشونت خانوادگی تجربه شده (آقاخانی و همکاران، 1392)؛ پرسشنامه اختلال استرس پس از سانحه (ویدرز و همکاران، 1993) و پرسشنامه انعطاف‌پذیری روان‌شناختی (دنیس و وندروال، 2010) بود. داده‌های به دست آمده با روش تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.
یافته‌ها: یافته‌های پژوهش نشان داد درمان فراتشخیصی یکپارچه بر علائم اختلال استرس پس از سانحه (0001≥P؛ 64/0=Eta؛ 02/50=F) و انعطاف‌پذیری کنشی (0001≥P؛ 62/0=Eta؛ 04/46=F) در دختران قربانی خشونت خانگی تاثیرگذار است.
نتیجه‌گیری: یافته‌های پژوهش حاضر بیانگر آن بودند که درمان فراتشخیصی یکپارچه با بهره‌گیری از فنونی همانند شناسایی هیجان‌ها، آموزش آگاهی هیجانی، ارزیابی مجدد شناختی، شناسایی الگوهای اجتناب از هیجان و بررسی رفتارهای ناشی از هیجان می‌تواند به عنوان یک درمان کارآمد جهت کاهش علائم اختلال استرس پس از سانحه و بهبود انعطاف‌پذیری کنشی در دختران قربانی خشونت خانگی مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effect of Unified Trans-Diagnostic Treatment on the Signs of Post-Traumatic Stress Disorder and Action Resilience in the Girls Victim of Domestic Violence

نویسندگان [English]

  • Sadigheh Galle Girian 1
  • Ezzat Deireh 2
  • Amir Ghamarani 3
  • Ali Poladi Reishahri 4
1 PhD Student, Department of Psychology, Bushehr Branch, Islamic Azad University, Bushehr, Iran.
2 Assistant Professor, Department of Psychology, Bushehr Branch, Islamic Azad University, Bushehr, Iran.
3 Assistant Professor, Department of Psychology, Bushehr Branch, Islamic Azad University, Bushehr, Iran. Assistant Professor, Department of Psychology and Education of Children with Special Needs, University of Isfahan, Isfahan, Iran.
4 Assistant Professor, Department of Psychology, Bushehr Branch, Islamic Azad University, Bushehr, Iran. Assistant Professor, Payame Noor University, Bushehr, Iran.
چکیده [English]

Introduction and purpose: Domestic violence causes stress and post-traumatic stress disorder in the people victim of violence. Therefore, the present study was conducted to determine the effect of unified trans-diagnostic treatment on the signs of post-traumatic stress and action resilience in the girls victim of domestic violence.
Methodology: The present study was quasi-experimental with pretest, posttest, control group and two-month follow-up design. The statistical population included the girls victim of domestic violence in the autumn of academic year 2019-20. 30 people were selected through purposive sampling method and they were randomly accommodated into experimental and control groups. The research instruments included the questionnaire of experienced domestic violence (Aghakhani et.al, 1994), post-traumatic stress disorder questionnaire (Weathers et.al, 1993), psychological resilience questionnaire (Dennis, Vander Wal, 2010). The data were analyzed through repeated measurement ANOVA.
Findings: The results of the study showed that the unified trans-diagnostic treatment is effective on the signs of post-traumatic stress disorder (F=50.02, Eta=0.64, p≥001) and action resilience (F=46.04, Eta=0.62, P≥0001) in the girls victim of domestic violence.
Conclusion: The findings of the present study prove that the unified trans-diagnostic treatment can be used as an efficient treatment to decrease the signs of posttraumatic stress disorder and improve action resilience in the girls victim of domestic violence through employing techniques such as diagnosing emotions, training emotional awareness, cognitive reevaluation, diagnosing emotion avoidance models and investigating the behaviors which are the result of emotion.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Posttraumatic Stress
  • action resilience
  • Domestic violence
  • unified trans-diagnostic treatment