شناسایی مؤلفه‌های کلیدی شایستگی مدیران بیمارستان‌های دولتی استان خراسان رضوی با رویکرد کیفی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه علوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران.

2 استادیار، گروه مدیریت آموزشی، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران.

3 استادیار، گروه مدیریت، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران

4 استادیار، گروه روانشناسی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران

چکیده

مقدمه و هدف: مدیریت مؤثر بیمارستان‌ها در نظام سلامت پیچیده امروز نیازمند مدیرانی با شایستگی‌های چندبعدی است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی مؤلفه‌های کلیدی شایستگی برای مدیران بیمارستان‌های استان خراسان رضوی، به‌عنوان یکی از قطب‌های درمانی کشور، انجام شد.
روش‌شناسی: این پژوهش کیفی با رویکرد تحلیل مضمون و جامعه‌ای متشکل از مدیران ارشد و میانی ۴۸ بیمارستان دولتی استان صورت گرفت. با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند و روش گلوله‌برفی، با ۱۵ مدیر دارای حداقل پنج سال سابقه مدیریت مصاحبه نیمه‌ساختاریافته و عمیق انجام شد تا اشباع نظری حاصل گردد. داده‌ها طی فرایند کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند. جهت سنجش روایی ابزار کیفی از تکنیک‌های مثلث‌سازی، بازبینی خبرگان، بازخورد اعضا و روایی محتوایی لاوشه (CVR) استفاده شد. پایایی پژوهش نیز از طریق روش بازآزمون کدگذاری با ضریب توافق ۸۸ درصد به تأیید رسید.
یافته‌ها: تحلیل داده‌ها به شناسایی 18 مؤلفه کلیدی منجر شد که در قالب شش بعد اصلی دسته‌بندی شدند: ۱) مدیریت روابط، ۲) حرفه‌ای‌گری، ۳) مسئولیت‌پذیری، ۴) دانش و مهارت‌های فنی-بالینی، ۵) مهارت‌های مدیریتی و ۶) مدیریت کسب‌وکار. در میان این موارد، شایستگی‌هایی چون «مدیریت روابط»، «هوش هیجانی»، «مدیریت بحران» و «هوش مالی» از اهمیت ویژه‌ای برخوردار بودند.
نتیجه‌گیری: چارچوب به‌دست‌آمده متناسب با نیازهای بومی مدیران بیمارستان‌های ایران بوده و فراتر از شاخص‌های عمومی موجود عمل می‌کند. این چارچوب می‌تواند به‌عنوان ابزاری راهبردی در فرآیندهای مدیریت منابع انسانی نظام سلامت از جمله در جذب و انتصاب مدیران، طراحی برنامه‌های آموزشی هدفمند، ارزیابی عملکرد و جانشین‌پروری به‌کار گرفته شود.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Identifying the Key Competencies of Public Hospital Managers in Razavi Khorasan Province: A Qualitative Approach

نویسندگان [English]

  • Neda Babrian 1
  • Moslem Cherabin 2
  • Ali Maghol 3
  • Zahra Bagherzadeh Golmakani 4
1 PhD student, Department of Educational Sciences, Islamic Azad University, Neyshabur, Iran.
2 Assistant Professor, Department of Educational Management, Islamic Azad University, Neyshabur, Iran
3 Assistant Professor, Department of Management, Neyshabur Branch, Islamic Azad University, Neyshabur, Iran.
4 Assistant Professor, Department of Psychology, Neyshabur Branch, Islamic Azad University, Neyshabur, Iran.
چکیده [English]

Introduction: Effective hospital management in today''s complex healthcare system requires managers with multidimensional competencies. The present study aimed to identify key competency components for hospital managers in Khorasan Razavi Province, as one of the country''s treatment hubs.
Methodology: This qualitative study was conducted using a thematic analysis approach. The study population consisted of senior and mid-level managers from 48 public hospitals in the province. Using purposive and snowball sampling methods, in-depth, semi-structured interviews were conducted with 15 managers having at least five years of managerial experience until theoretical saturation was achieved. Data were analyzed through open, axial, and selective coding processes. To assess the validity of the qualitative instrument, triangulation, expert review, member checking, and Lawshe’s Content Validity Ratio (CVR) techniques were employed. The reliability of the research was also confirmed through the test-retest coding method with an agreement coefficient of 88%
Findings: Data analysis led to the identification of 18 key components that were categorized into six main dimensions: 1) relationship management, 2) professionalism, 3) accountability, 4) technical-clinical knowledge and skills, 5) management skills, and 6) business management. Among these, competencies such as "relationship management", "emotional intelligence", "crisis management", and "financial intelligence" were of particular importance.
The framework obtained is appropriate to the local needs of Iranian hospital managers and goes beyond existing general indicators. This framework can be used as a strategic tool in the human resource management processes of the health system, including in recruiting and appointing managers, designing targeted training programs, evaluating performance, and succession planning.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Managerial competence
  • hospital managers
  • qualitative research
  • health system
  • Khorasan Razavi State Hospital

مراجع

Introduction: Effective hospital management in today''s complex healthcare system requires managers with multidimensional competencies. The present study aimed to identify key competency components for hospital managers in Khorasan Razavi Province, as one of the country''s treatment hubs.
Methods: This qualitative study was conducted using a thematic analysis approach. The study population consisted of senior and mid-level managers from 48 public hospitals in the province. Using purposive and snowball sampling methods, in-depth, semi-structured interviews were conducted with 15 managers having at least five years of managerial experience until theoretical saturation was achieved. Data were analyzed through open, axial, and selective coding processes. To assess the validity of the qualitative instrument, triangulation, expert review, member checking, and Lawshe’s Content Validity Ratio (CVR) techniques were employed. The reliability of the research was also confirmed through the test-retest coding method with an agreement coefficient of 88%
Results: Data analysis led to the identification of 18 key components that were categorized into six main dimensions: 1) relationship management, 2) professionalism, 3) accountability, 4) technical-clinical knowledge and skills, 5) management skills, and 6) business management. Among these, competencies such as "relationship management", "emotional intelligence", "crisis management", and "financial intelligence" were of particular importance.
Conclusion: The framework obtained is appropriate to the local needs of Iranian hospital managers and goes beyond existing general indicators. This framework can be used as a strategic tool in the human resource management processes of the health system, including in recruiting and appointing managers, designing targeted training programs, evaluating performance, and succession planning.
مجله دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد
دوره 69، شماره 2
اردیبهشت1405
اردیبهشت 1405
صفحه 163-175

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار