اثربخشی آموزش تئوری انتخاب بر رضایت زناشویی و دلزدگی زناشویی زوجین

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای روان‌شناسی عمومی، واحد بروجرد، دانشگاه آزاد اسلامی، بروجرد، ایران.

2 استاد، گروه روانشناسی، دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی ، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.

3 گروه روان شناسی، واحد بروجرد، دانشگاه آزاد اسلامی، بروجرد، ایران

4 گروه روانشناسی ، دانشگاه ملایر ، ملایر، ایران

چکیده

مقدمه و هدف: خانواده مهم‌ترین بخش هر جامعه‌ای به شمار می‌رود که حفظ کیان آن می‌تواند منجر به رشد یک جامعه شود. بر همین اساس پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش تئوری انتخاب بر رضایت زناشویی و دلزدگی زناشویی زوجین انجام گرفت.
مواد و روش‌ها: پژوهش حاضر نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه گواه بود. جامعه پژوهش شامل زوجین متأهل دارای مشکلات زناشویی مراجعه کننده به مراکز مشاوره شهر همدان در فصل پاییز سال 1398 بودند. در این پژوهش تعداد 20 زوج با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و با گمارش تصادفی در گروه‌های آزمایش و گواه گمارده شدند (در هر گروه 10 زوج). گروه آزمایش مداخله تئوری انتخاب (گلاسر، 2000) را طی دوماه در 8 جلسه 90 دقیقه‌ای دریافت نمودند. پرسشنامه‌های مورد استفاده در این پژوهش شامل پرسشنامه پرسشنامه تعارض زناشویی (براتی و ثنایی، 1375)؛ پرسشنامه رضایت زناشویی (انریچ، 1998) و پرسشنامه دلزدگی زناشویی (پاینز، 1996) بود. داده‌های حاصل از پژوهش به شیوه تحلیل کوواریانس و آزمون تعقیبی بونفرنی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.
یافته‌ها: نتایج نشان داد که آموزش تئوری انتخاب بر رضایت زناشویی و دلزدگی زناشویی زوجین تأثیر معنادار دارد (p<0/001). بدین صورت که این آموزش توانسته بود منجر به بهبود رضایت زناشویی و کاهش دلزدگی زناشویی زوجین شود.
نتیجه‌گیری: یافته‌های پژوهش حاضر بیانگر آن بودند که آموزش تئوری انتخاب با بهره‌گیری از فنونی همانند تبیین کنترل درونی و بیرونی و مسئولیت‌پذیری می‌تواند به عنوان یک روش کارآمد جهت بهبود بهبود رضایت زناشویی و کاهش دلزدگی زناشویی زوجین مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effectiveness of choice theory Training on the Couples’ Marital Satisfaction and marital burnout

نویسندگان [English]

  • Reznan Masoud Meidanchi 1
  • Abolghasem Yaghoobi 2
  • Kourosh Goodarzi 3
  • Javad Karimi 4
1 PhD Student in General Psychology, Boroujerd Branch, Islamic Azad University, Boroujerd, Iran.
2 Professor, Department of Psychology, Faculty of Economics and Social Sciences, University of Bu-Ali Sina, Hamedan, Iran.
3 Department of Psychology, Borujerd Branch, Islamic Azad University, borujerd, Iran
4 Department of Psychology, School of Literature and Humanity Sciences, The University of Malayer, Malayer, Iran
چکیده [English]

Introduction: Family is considered the most important part of every society that maintaining its foundation can lead to the society growth. Therefore the present study was conducted aiming to investigate the effectiveness of choice theory training on the couples’ marital satisfaction and marital burnout Materials and Methods: The present study was quasi-experimental with pretest, posttest and control group design. The statistical population included all the married couples with marital problems referring to consultation centers in the city of Hamedam in the autumn of 2018. 20 couples were selected through purposive sampling method and they were randomly accommodated into experimental and control group (each group of 10 couples). The experimental group received eight ninety-minute sessions of choice theoryintervention (Glasser, 2000) during two months. The applied questionnaires in this study included marital conflict questionnaire (Barati and Sanaei, 1996), marital satisfaction questionnaire (Enrich, 1998) and marital burnoutquestionnaire (Paienz, 1996). The data from the study were analyzed through ANCOVA and Bonferroni follow-up test using SPSS statistical software.
Results: The results showed that choice theorytraining has significant effect on the marital satisfaction and marital burnout (p<0.001) in a way that this training has succeeded in leading to the improvement of marital satisfaction (54%) and decrease of marital burnout (46%) in the couples.
Conclusion: The findings of the present study revealed that selection theory training can be used as an efficient method to improve marital satisfaction and decrease of marital burnout in the couples through employing techniques such as explaining internal and external control and accountability .
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • choice theory training
  • Marital satisfaction
  • Marital burnout
  • Couples